شماره سوم، سال یکم، زمستان 1399

ساڵی یه‌کم، ژماره‌ی سییه‌م، زستان 2021 زایینی

 Vol.1, No.3, Winter2021

ازدیان، شیدایان موحد

فاروق صفی‌زاده بورکه‌یی (دکترای زبان‌های باستان، پژوهشگر و نویسنده علوم زبان‌شناسی)

تاریخ دریافت: 02/09/1399

تاریخ پذیرش: 21/10/1399

   چکیده

اِزديان، كه به نادرست آنان را يزيدى می­ خوانند، مزداپرستانى هستند كه به يگانگى اهورامزدا و به هفت امشاسپند باور دارند. دو كتاب مقدس به نام­ های جلوه و مصحف رش دارند که همانند سایر آيين ­هاى كُردى، از جمله شبك، يارسان و... عقيده به تناسخ دارند. علماى اسلامى تناسخ را مردود مي‌دانند، اما فرقه­ هايى در اسلام در ميان مسلمانان به وجود آمده‌اند كه به نوعى به تناسخ قايل شده و از آن دفاع کرده‌اند و بيش از 100 آيه در قرآن كريم در اثبات تناسخ نیز آمده است. ايزديان ملك طاووس را همان شيطان يا فرشته ­ى برگزيده ­ى خداوند مي‌دانند. شيدان، شيطان يا ملك طاووس، همان اسپنتامينيو در آيين زردشتى است كه نخستين امشاسپند مى ­باشد و در آيين مهر نيز، ميترا يا خورشيد است. ازديان هفت چيز را مقدس مي‌دانند و آنها را هميشه پاس مي‌دارند: 1) طاووس 2) مار 3) شاهين 4) آب مقدس مهرابه ­ى شيخ شمس5) آرامگاه شيخ 6) چليپا (گردونه ­ى خورشيد) 7) آرامگاه آشوزردشت (در كوه سنجار). همچنین هفت طبقه ­ى دينى دارند: 1. سردار 2. پيشواى بالا 3. باباشيخ 4. شيخ 5. پير 6. فقير 7. سخنوران (قوال).

کلید واژه: ایزدی، ازدی، زردشت، جلوه، مصحف رش، شبک، تناسخ.

The Eziydis; The monotheist lovers

Faroq Safizade Borkae  (Yarsan student od philosophy and mysticism)

Recive data: 2020/11/22

Accpte data: 2021/01/10

Abstract:

The Eziydis which is incorrectly called Yazidis, are Mazda worshipers who believe in the oneness of Ahura Mazda and the seven Amshaspands. Eziydis have two holy books called Jilwah and Mashafa Rash, which like other Kurdish religions including Shabak and Yaresan,..etc, Eziydis believe in reincarnation. Islamic scholars rejected reincarnation, but sects and religious groups have emerged in Islam among Muslims who claimed in a kind of reincarnation in Islam, they believe that there are more than 100 verses in the Holy Qur'an which confirm the existent of the reincarnation. Eziydian consider Malake Tauws the peacock as the devil or the chosen angel of God. Shaitan, the devil or Malake Tauws, is the same as Spentaminio in Zoroastrianism, is the first Amshaspand, which in the religion of Mehr, is Mitra or the sun. Seven things are considered to be sacred and they are always protected by Eziydians: 1- Malake Tauws (peacock) 2- Snake 3- Falcon 4-Holy water of Sheikh Shams's mausoleum 5- The tomb of Sheikh 6-chalipa (circle of the sun) 7- Ashuzardasht tomb (in Sinjar mountain). They also have seven religious casts: 1. Sardar (the religious head of Eziydi community) 2. High Leader 3. Baba Sheikh 4. Sheikh 5. Pir 6. Faqir (poor) 7. Qawal.

Keywords: Eziydi, Azdi, Zoroaster, Jilwah, Mashafa Rash, Shabak, Reincarnation.