شماره چهارم، سال دوم، بهار 1400
ساڵی دووهم، ژمارهی چوارهم، بههاری 2021 زایینی
Vol. 2, No. 4, Spring 2021
شکل گیری هویت ایلی عشیره ایِ سرزمین پهلویان (قرون 7 و 8 هـ.ق)
طیب طاهری (نویسنده و پژوهشگر)
تاریخ دریافت: 09/01/1400 
تاریخ پذیرش: 24/03/1400
چکیده
سرزمین پهلویان یا ماد کبیر، بر اساس گزارشات اولیه از منابع تاریخی، دارای مردمانی به اسم گوران با قبایل و طبقات مختلف اجتماعی بوده است. کرپنها یا مغان مادی سه خاندان «اوسج»، «کوی» و «بندو» بودهاند. مازنجانی، بابونی، برزیکانی، عنازیه، عیشانیه، شاذنجانی... نام قبایل موجود در گوران در قرن سوم و چهارم هجری است. عدهی کثیری از مردمان گوران در همین قرون به نواحی آناطولی و همچنین به بغداد کوچ داده میشوند که بعدها به دیملی (زازا) و فیلی اشتهار پیدا میکنند. در قرن هفتم و هشتم نامهای جدیدی در منابع تاریخی ثبت میگردد که حاکی از تغییر دموگرافی مردم گوران است. به عبارت دیگر تا قرن هشتم شاهد استقلال ایلاتی از پیکرهی گوران خواهیم بود که میتوانیم به: زنگنه، هورامی، لک، کلهر، فیلی و ایلامی، گروسی، اردلان، کلیایی در این سرزمین اشاره کنیم. هر کدام از این ایلات و قبایل دارای استقلال میگردند و حتی برخی به علت گستردگی جمعیت به کنفدراسیون ایلی هم تبدیل میشوند.
کلید واژه: گوران، پهلویان، زنگنه، لک، کلهر، ایلامی و فیلی، هورامی، دیملی.
Formation of tribal identity of the Pahlavi land (7th and 8th centuries AH)
Tayeb Taheri (Author and Researcher)
Recive data: 2021/03/29
Accpte data: 2021/06/14
Abstract:
According to initial records from historical sources indicate that in the land of the Pahlavis or the Great Medes, there was people named Guran with different tribes and social classes. The Karpans or Moghans of Medes had three families: "Osaj", "Koi" and "Bando". Tribes such as Mazanjani, Babuni, Barzikani, Anazieh, Aishaniyeh, Shazanjani… are the names of the tribes of Guran in the third and fourth centuries AH. Many Gurani people during same time migrated to Anatolia, later known as Dimli (Zaza) and to Baghdad later known as Faili. In the seventh and eighth centuries AH, new names are recorded in the historical sources which show the change in the demography of the people of Guran. In other words, until the eighth century AH, we observe the name of many tribes whom split from the body of Guran such as: Zanganeh, Horami, Lak, Kalhor, Faili and Elami, Garussi, Ardalani, Kuliyaee. All these tribes and clans later become independent tribes, some tribes due to their large population combined together and established a tribal confederation.
Keywords: Guran, Pahlavian, Zangeneh, Lak, Kalhor, Elami and Faili, Hawrami, Dimli.
